Չարլի Մանգերի պատգամը․ ինչո՞ւ է Ռոլեքսը թալանի ճանապարհ
Մահացած միլիարդատեր Չարլի Մանգերը, որ Ուորեն Բաֆեթի երկարամյա գործընկերն էր, իր կյանքի վերջին տարիներին երիտասարդներին թողել է մի պարզ, բայց խորը խորհուրդ՝ մի՛ ծախսեք գումարը ցուցադրելու համար։ Նրա խոսքերը, որ հնչել են 2022 թվականին, այսօր էլ արդիական են՝ հատկապես սպառողական մրցավազքի դարում։
Ո՞վ էր Չարլի Մանգերը
Չարլի Մանգերը Berkshire Hathaway-ի փոխնախագահն էր և Ուորեն Բաֆեթի վստահելի գործընկերը։ Նա մահացել է 2023 թվականի վերջին՝ 99 տարեկան հասակում։ Ողջ կյանքի ընթացքում նա հետևել է մի պարզ սկզբունքի՝ գումարը պետք է ներդնել արժեք ունեցող ունեցվածքի մեջ, այլ ոչ թե ծախսել ուրիշներին տպավորելու համար։
Բաֆեթը մի անգամ կատակել է, որ Մանգերի համար իդեալական ճանապարհորդությունը օդորակիչով ավտոբուսն էր։ Ավելի հարմարավետ տրանսպորտից նա համաձայնում էր օգտվել միայն զեղչի առկայության դեպքում։ Այդ պատճառով շվեյցարական հայտնի ապրանքանիշի ժամացույցների նկատմամբ նրա կտրուկ վերաբերմունքը ոչ ոքի չի զարմացնում։
Ի՞նչ է ասել Մանգերը Ռոլեքսի մասին
2022 թվականի փետրվարին Daily Journal-ի տարեկան ժողովում Մանգերը խոսել է նախանձի մասին։ Նա նշել է, որ մարդիկ հաճախ իրենց ավելի աղքատ են զգում միայն այն պատճառով, որ ուրիշներն իրենցից ավելի թանկ իրեր ունեն։
«Ինձ բոլորովին չի հետաքրքրում, թե ուրիշներն ինչ ունեն։ Ինձ համար միևնույն է, բայց դա ուրիշներին խելագարեցնում է»,- ասել է Մանգերը։
Այնուհետև նա խոսել է հարուստների «ցուցադրական ծախսերի» մասին և հիշատակել աշխարհում ամենահայտնի ձեռքի ժամացույցներից մեկը․
«Մտածեք հարուստների ցուցադրական ծախսերի մասին։ Գրողը տանի, ինչի՞ն է պետք իսկական «Ռոլեքսը», եթե միայն դրա պատճառով կարող են ձեզ թալանել»,- ասել է Մանգերը։
Նրա խոսքով՝ մարդիկ շարունակում են մեծ գումարներ ծախսել՝ ուրիշներին իրենց հնարավորությունները ցույց տալու համար, և հենց դա էլ խթանում է ժամանակակից հասարակության սպառումը։
«Երիտասարդներին իմ խորհուրդն է՝ մի՛ հետևեք այդ ճանապարհին։ Մի՛ ծախսեք գումարը միայն ցուցադրելու համար։ Ես չեմ կարծում, որ նման բաները կարող են երջանկություն բերել»,- ընդգծել է նա։
Ինչքա՞ն արժեր Ռոլեքսը 2022 թվականին
Մանգերի այս խոսքերը հնչեցին «Ռոլեքս» ժամացույցների նկատմամբ աննախադեպ մեծ պահանջարկի շրջանում։ 2022 թվականի մարտին օգտագործված «Ռոլեքս» ժամացույցի միջին վաճառքի գինը հասնում էր 17 206 դոլարի։ Հայտնի սպորտային մոդելները, օրինակ՝ Submariner-ը և Daytona-ն, վաճառվում էին չափազանց բարձր գներով։
Մանգերը չէր պնդում, թե «Ռոլեքս» գնելը ֆինանսական առումով սխալ որոշում է։ Եթե մարդն իսկապես սիրում է ժամագործությունը և հաճույք է ստանում նման ժամացույցներից, դա այլ հարց է։ Սակայն եթե որևէ իր գնվում է միայն այն պատճառով, որ այն ունի հարևանը, ապա այդ ծախսի իմաստը կասկածելի է դառնում։
Սպառողական մրցավազքի թակարդը
Կապիտալիզմը նախատեսված է սպառողական մրցավազքը անընդհատ խթանելու համար։ Մարդը հարևանի մոտ նոր իր է տեսնում, գնում է նույնը, իսկ մի քանի րոպե անց նկատում է, որ մեկ ուրիշն ավելի թանկ տարբերակ ունի։ Այս մրցավազքում վերջնագիծը մշտապես փոխվում է։
Հոգեբան Սթիվեն Փինքերի խոսքերը մեջբերելով՝ Մանգերը ընդգծում էր ժամանակակից աշխարհի հակասությունը․ մարդկանց նյութական պայմանները տարեցտարի բարելավվում են, բայց նրանք ավելի ու ավելի քիչ են բավարարված իրենց կյանքով։
Ինչպե՞ս են հարստություն ստեղծել Մանգերն ու Բաֆեթը
Մանգերն ու Բաֆեթը իրենց հարստությունը ստեղծել են բոլորովին այլ սկզբունքով․ նրանք գտնում էին հաջողակ ընկերություններ, ներդրումներ էին կատարում դրանցում և տասնամյակներ շարունակ թույլ էին տալիս, որ իրենց կապիտալը աճի։ Նրանցից ոչ մեկին ոսկե ժամացույց պետք չէր՝ աշխարհին իրենց ֆինանսական հաջողությունն ապացուցելու համար։
Մանգերի պատգամը հայ ժողովրդին առանձնապես մոտ է։ Մեր պատմությունը սովորեցրել է մեզ գնահատել հոգևոր արժեքները՝ նյութականից վեր։ Այն ժամանակ, երբ աշխարհը խեղդվում է ցուցադրական սպառման մեջ, Մանգերի խոսքերը հնչում են որպես զգոնության կանչ․ իսկական հարստությունը ոչ թե Ռոլեքսն է, այլ իմաստությունը, համբերությունը և արժեքներին հավատարմությունը։
Լուսանկարը՝ NEWS.am STYLE