Առաջին տրիլիոնատիրը և մեր ապագան. Ռոքֆելերի դասերը
Երբ Էլոն Մասկի կարողությունը մոտենում է մեկ տրիլիոն դոլարի, պատմության մեջ առաջին միլիարդատեր Ջոն Դ. Ռոքֆելերի փորձը մեզ ցույց է տալիս, թե ինչպես է անսահման հարստությունը կարող վերաձևավորել աշխարհը:
Մենք մտնում ենք նոր դարաշրջան: Եթե 2017-ին Երկրի վրա ոչ ոք չուներ 100 միլիարդ դոլարից ավելի կարողություն, այսօր Bloomberg Billionaires Index-ում 18 մարդ գերազանցում է այդ նշաձողը: SpaceX-ի հաջող IPO-ն կարող է Մասկին, որի կարողությունը ներկայումս 670 միլիարդ դոլարն է, դարձնել պատմության մեջ առաջին տրիլիոնատերը:
Պատմական համեմատություն
20-րդ դարի սկիզբը նմանատիպ էր մեր ժամանակին: Սոցիալական և տեխնոլոգիական ցնցումների, քաղաքական բևեռացման և ռեկորդային հարստության դարաշրջանում ամերիկացիներն անհանգստություն էին ապրում: 1903 թվականին մի թերթ գրել է, որ մեկ միլիարդ դոլարը "այնքան դոլար է, որքան րոպեներ կան քրիստոնեական դարաշրջանի սկզբից ի վեր": Այսօր մենք խոսում ենք հազար միլիարդների մասին:
Համեմատության համար՝ միլիարդատերը կարող է օրական ծախսել 1000 դոլար մոտ 2700 տարի, իսկ տրիլիոնատերը՝ 1 միլիոն դոլար նույն ժամանակահատվածում:
Ռոքֆելերի ժառանգությունը
1890 թվականին 50-ամյա Ռոքֆելերը նոր էր հատել 100 միլիոն դոլարի սահմանը: "Ստանդարտ Օիլը" կառուցելով՝ նա արագ կրկնապատկեց իր կարողությունը: 1915 թվականին նրա կարողությունը գերազանցեց 1 միլիարդ դոլարը՝ ԱՄՆ պատմության մեջ ամենամեծ մասնավոր կարողությունը, որը համարժեք է այսօրվա ավելի քան 1 տրիլիոն դոլարի:
Նման հարստություն ունեցող մարդը տարբերվում է սովորական միլիոնատերերից: Անսահման հարստությունը վերացնում է սահմանափակումները և հնարավորություն է տալիս ձևավորել շրջապատող աշխարհը:
Հասարակական արձագանքը
Սակայն Ռոքֆելերը ցույց տվեց, որ հարուստների իշխանությունը բացարձակ չէ: Հասարակական կարծիքը կարող է հրահրել բուռն արձագանք և ստիպել քաղաքական գործիչներին գործել: Նրանց հարստության աճին զուգընթաց աճում էր նաև հասարակության արձագանքը՝ կառավարությունը հարկեր սահմանեց, Կոնգրեսը քննարկեց "չափազանց հարուստների" դեմ օրենսդրություն, իսկ նախագահ Թեոդոր Ռուզվելտը սկսեց մենաշնորհների դեմ պայքար:
Բարեգործություն և ազդեցություն
Ռոքֆելերներն իրենց հարստությունն օգտագործեցին ոչ միայն անձնական հարստացման համար: Ջոն Դ. Ռոքֆելեր ավագը բարեգործությանը նվիրաբերեց 540 միլիոն դոլար, իսկ նրա որդին՝ Ջոն կրտսերը, շարունակեց ավանդույթը՝ աջակցելով համալսարաններին, ազգային պարկերին, թանգարաններին և բժշկական հետազոտություններին:
Այսօրվա միլիարդատերերն ու ապագա տրիլիոնատերերը նմանատիպ ազդեցություն ունեն: Մասկը, Ցուկերբերգը և ուրիշները կարող են վերաձևավորել թվային և տնտեսական լանդշաֆտը, վերահսկել տեղեկատվական հոսքերը և ազդել տեխնոլոգիաների վրա:
Կարճ ասած, թե ով կդառնա առաջին տրիլիոնատերը և ինչպես կկառավարի իր հարստությունը, կորոշի, թե որքան խորը կփոխի դա հասարակությունը և մեր կյանքն ամբողջությամբ: