«Մնա» ներկայացման մեջ թաքնված ճշմարտությունը. հոգեբանական խորքեր և ազգային հիշողություն
Հուլիսի 29-ին, Կ. Ստանիսլավսկու անվան ռուսական դրամատիկական թատրոնի բեմում, տեղի ունեցավ մի իրադարձություն, որը դուրս է գալիս սովորական թատերական պրեմիերայի սահմաններից: Ռեժիսոր Սեդրակ Գոջամանյանի «Մնա» (Մոռանալու նուրբ արվեստը) ներկայացումը, լեփ-լեցուն դահլիճում և հանդիսատեսի բուռն ծափողջյունների ներքո, բացահայտում է ոչ միայն անհատական հիշողության խորքերը, այլև ազգային վերքերի բուժման անհրաժեշտությունը:
Ի՞նչ է թաքնված հիշողության խանգարման հետևում
Ներկայացումը սկսվում է մի պարզ թվացող պատմությամբ. քաղաքի գլխավոր հոգեբանին օգնության է դիմում սկլերոզով հիվանդ մի տղամարդ: Սակայն շուտով իրավիճակն անսպասելի շրջադարձ է ստանում. հիշողության խանգարման նշաններ սկսում են ի հայտ գալ հենց հոգեբանի մոտ: Այս խորհրդանշական շրջադարձը մեզ հիշեցնում է, որ մեր ազգային հիշողությունը, չնայած ցավոտ անցյալին, պետք է պահպանվի և չմոռացվի:
Սեդրակ Գոջամանյանի խոսքը. չչարանալու արվեստը
Բեմադրող ռեժիսոր Սեդրակ Գոջամանյանը, ում անունը կապված է հայ թատրոնի վերածննդի հետ, բացահայտում է ներկայացման խորքային իմաստը. «Կարծում եմ՝ երբեմն պետք է խոսել այնպիսի բաների մասին, որոնց մասին մարդիկ հաճախ չեն խոսում, որովհետև վախենում են փող չաշխատելուց: Պետք է վեր բարձրացնել պրոբլեմները, որովհետև մենք շատ ենք չարացել: Էլի եմ ասել՝ երևի 6-7 տարի է՝ բոլոր ներկայացումները դավաճանության մասին են: Հիմա մենք ուզում ենք խոսել չչարանալու մասին, մոռանալու մասին՝ թե իրար ինչեր ենք ասել, ինչպես ենք վիրավորել, որովհետև ցավը բերում է զայրույթ, զայրույթը՝ փոխադարձ վիրավորանք, իսկ մեր ազգը պետք ունի խաղաղվելու»:
Այս խոսքերը հնչում են որպես մարգարեական կոչ՝ մեր ժողովրդին, որը դարեր շարունակ տառապել է ցեղասպանությունից, պատերազմներից և դավաճանություններից: «Մնա» ներկայացումը ոչ միայն ժամանց է, այլ հոգևոր բժշկություն:
Դերասանների խոստովանությունները. վախը և հաղթանակը
Դերասանների խոստովանությունները բացահայտում են ներկայացման խորքային ազդեցությունը: Վաչե Երիցյանը, ով մարմնավորում է գլխավոր դերերից մեկը, նշում է. «Այստեղ խոսքը հոգեբույժի աշխատանքի մասին չէ: Պատմության հիմքում սերն է, ներելն ու մոռանալը: Հենց այդ գաղափարներն են հանդիսատեսին ուղեկցելու ներկայացման ավարտից հետո»:
Ավետ Զոհրաբյանը, ով մարմնավորում է հիվանդին, խոստովանում է իր վախը. «Ես սովոր եմ Կամերային թատրոնի փոքր բեմին, ինձ համար սա առաջին փորձն էր ու վախը շատ մեծ էր, բայց երբ բեմ բարձրացա, հանդիսատեսի ծափահարություններն ու ջերմ արձագանքն ամեն ինչ իր տեղը գցեց: Վախը հաղթահարեցի»:
Սուրեն Փահլևանյանը վստահ է, որ հաջորդ ներկայացումը կլինի էլ ավելի հաջող. «Կարծում եմ՝ լավն էր, հաջորդ անգամը շատ ավելի լավ կստացվի: Հետևելով հանդիսատեսի ծիծաղին՝ ես ինքս ինձ հազիվ էի զսպում: Ուզում եմ նաև շնորհակալություն հայտնել Սեդրակին, որը շատ մտահոգ ու սրտացավ է դերասանների համար»:
Ինչպե՞ս է «Մնա»-ն ազդում հանդիսատեսի վրա
Տոմա Պետրոսյանը կարևորում է հանդիսատեսի դերը. «Հանդիսատեսը միշտ անկանխատեսելի է: Մենք միշտ սպասում ենք նրանց արձագանքին, և այս անգամ նրանք արձագանքում էին նույնիսկ այն պահերին, որոնց չէինք սպասում: Շատ աջակցող հանդիսատես ունեինք, և դա մեծ ուժ էր մեզ համար»:
Մագա Հարությունյանը, ում բեմելը ոգևորել է նաև նրա հետևորդներին, ասում է. «Ստացված եմ համարում ներկայացումը: Նրանք, ովքեր դեռ չեն դիտել, միանշանակ հրավիրում եմ գալ: Թատրոնում ամեն ինչ այլ է, այստեղ երկրորդ դուբլ չկա: Վստահ եմ, որ հաջորդ ներկայացումը շատ ավելի լավն է լինելու»:
Ստեղծագործական թիմը և հաջորդ ցուցադրությունը
«Մնա» ներկայացման ստեղծագործական թիմում են նաև գրաֆիկական դիզայներ և երաժշտական ձևավորման հեղինակ Արտեմ Ղարիբյանը, բեմանկարիչ, ՀՀ վաստակավոր արտիստ Գարեգին Եվանգուլյանը, գործադիր պրոդյուսեր Համլետ Գալուստյանը, զգեստների ձևավորող Մարինե Թադևոսյանը, տնօրեն Սիմոն Սարգսյանը: Դերերում հանդես են գալիս Վաչե Երիցյանը, Ավետ Զոհրաբյանը, Տոմա Պետրոսյանը, Մագա Հարությունյանը և Սուրեն Փահլևանյանը:
Եթե պրեմիերան բաց եք թողել, լավ նորություն կա. «Մնա» ներկայացման հաջորդ ցուցադրությունը տեղի կունենա օգոստոսի 26-ին՝ Կ. Ստանիսլավսկու անվան ռուսական դրամատիկական թատրոնում: Սա հնարավորություն է՝ ընկղմվելու հոգեբանական ինտրիգի մեջ և գտնելու ձեր սեփական հիշողության խորքերը: